Category

Nieuws

Fase I gereed: De kelder is af

Graafwerkzaamheden

Proces in beeld: de kelder

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
1

10 weken nadat we met de sloop van de oude woning zijn begonnen, is  de kelder gereed. Na de sloop was het terrein een grote plas water en bracht de bronbemaling uitkomst. Er is verticale bemaling met filters rondom de bouwput op 3-4 meter onder het maaiveld aangebracht en na een paar dagen kon de rupskraan beginnen. De loonwerker is 4 volle dagen bezig geweest met graven en drie tractoren met kiepkarren reden af en aan. Na het uitgraven van de bouwput hebben we vanwege de vele leemlagen de put 50cm dieper uitgegraven en een laag ophoogzand aangebracht en met een trilplaat verdicht. Dit was nodig omdat we een droge en stabiele bodem voor de schroefpalen machine nodig hadden en hiervoor is ook drainagebuis in dit zandpakket aangebracht. In totaal zijn er drie grote pompen nodig geweest om de bouwput droog te krijgen, een voor iedere drainageslang en een voor de verticale bemaling. Het prachtige zandbed was na het maken van de schroefpalen een grote puinhoop en het heeft een dag met een minigraver gekost om de bodem van de put klaar te maken voor het timmeren van de bekisting. We hebben een traditionele houten kist gebouwd vanwege de twee niveaus van de keldervloer, één kist is deels blijven zitten (verloren bekisting) omdat hij onder de vloer zit. Daarna hebben we extra dik landbouwplastic en dekkingsblokjes gelegd waarna de vloerwapening kon worden aangebracht. De keldervloer is in twee fasen gestort, ‘s-middags de beide liftputten en verzwaarde strook en de volgende ochtend de rest van de vloer. Deze is mechanisch verdicht (gevlinderd) en het duurde tot laat in de avond voordat hij helemaal af was.

Daarna zijn we begonnen met het op maat maken van de wapeningsnetten voor de kelderwanden. Deze hebben we op maat geslepen en overlappend aan elkaar gelast om pasnetten van de juiste hoogte te krijgen. Enkele dagen later hebben we deze pasnetten geplaatst met een 40-tons mobiele kraan en hebben we meteen de betonblokken voor de tussenwanden op de keldervloer gezet. Dezelfde dag hebben we met de kraan de buitenste kelderbekisting geplaatst om zodoende de raamsparingen, doorvoeren, elektriciteitsleidingen en het stremstaal voor de lasnaad te kunnen plaatsen. Daarna kon de binnenkist worden gezet en alles worden geschoord, steiger gebouwd en worden volgestort met beton. De ronde hoek was hierbij de grootste uitdaging omdat deze kist niet kon worden geleverd en we deze zelf hebben moeten bedenken en maken. De tweede stort is na het ontkisten een kopie van de eerste. Nadat de rest van de wandwapening was geplaatst hebben we de kist in delen verplaatst en konden we na enkele dagen het tweede deel storten. We hebben steeds ‘s-middags gestort en de volgende dag ontkist, dat lijkt snel maar gaat prima. De gehuurde bekisting is daarna opgehaald en de bemaling is weggehaald. We kunnen het grondwaterpeil indien nodig nu zelf verlagen door middel van een klokpomp in een put die is aangesloten op de drainage onder de keldervloer.

 

 

Eerste paal voor het Premium Passiefhuis geslagen

Fundering passiefhuis

Fundering passiefhuis

Vandaag is de eerste in de grond gevormde paal voor het nieuwe kantoor van PassiefBouwen gevormd. Het zijn zogenaamde mortelschroefpalen en er volgen en nog 47. De boorstelling met een gewicht van 70 ton staat in de bouwput 2,60 onder het maaiveld en maakt palen van 12,8 meter lengte. Er was zowel verticale als horizontale bemaling alsmede een 50cm dikke laag ophoogzand nodig om een droge en stabiele werkvloer te krijgen, maar het is gelukt.

 

Fundering passiefhuis

Bestaande pand is geloopt

Afgelopen week is het oude pand dat gesloopt moest worden tegen de grond gegaan. Het betrof de oude rectorswoning uit de jaren ’50, dat vanwege zijn vorm en de naam van de straat ook wel “Het Poppehuis” werd genoemd. Dit pand was door de aanbouw die er later is aangezet om als dependance voor het internaat te dienen niet meer geschikt als woonhuis. Het heeft later ook nog dienst gedaan als opvang voor azielzoekers en is in die periode behoorlijk achteruitgegaan en daarmee slooprijp. Slechts een mobile kraan en een sorteergrijper waren voldoende om het gehele pand in een dag af te breken. Op de foto zie je het resultaat waarbij alleen een stukje voorgevel met daarachter de bestaande meterkast met de nutsvoorzieningen nog overeind staat.

Na de eerste dag zijn ze nog drie dagen bezig geweest met sorteren en afvoeren van al het steen en betonpuin en sloopafval dat gescheiden is afgevoerd. Er heeft vooraf een asbestonderzoek plaatsgevonden waarbij er monsters zijn genomen van alle delen van de constructie en daar is geen asbest aangetroffen. Verder zijn voorafgaand aan het slopen alle kozijnen, het leidingwerk, de keukenkasten, het metaal en alle plastic kabelgoten verwijderd waardoor er niet veel sorteerwerk nodig was.

BN/DeStem artikel

Afgelopen week heeft BN/DeStem ons benaderd voor een interview in hun dagblad. Het was de redactie ter oren gekomen dat er een uniek gebouw in Etten-Leur wordt opgericht waaraan ze graag aandacht willen besteden. Binnenkort wordt de voorzitter hiervoor geinterviewd en als vooraankondiging heeft BN/DeStem alsvast een kort artikel geplaatst. Klik HIER om dit op de website van BN/DeStem te lezen.

EFRO Subsidie voor de gevel toegekend

Het Operationeel Programma EFRO 2014-2020 Zuid-Nederland is een Europees subsidieprogramma voor de provincies Zeeland, Limburg en Noord-Brabant. Speerpunten zijn innovatiebevordering en de overgang naar een koolstofarme economie. Het programma is met name gericht op het innovatieve MKB en het versterken van de samenwerking tussen bedrijfsleven, kennisinstellingen en overheden. Voor het Premium Passiefhuis is een subsidieaanvraag gedaan binnen de investeringsprioriteit ”Onderzoek, innovatie en gebruik van low-carbon technologie”. Voor de specifieke doelstelling “stimuleren van innovaties die bijdragen aan duurzame energieproductie, -efficiëntie en -besparing in de gebouwde omgeving” is in samenwerking met RWTH University een nieuw product ontwikkeld, de IQ-gevel. Hiervoor is samenwerking gezocht met Aldowa (metalen geveltechniek), Ateps (batterijopslag), Exasun (gekleurde PV-panelen), Isover (isolatie), M.Sora (kozijnen) en Rothuizen (architect), en is een projectvoorstel voor regio Zuid ingediend. Donderdag 21 november is bekendgemaakt dat de IQ-gevel tot de 10 winnende projecten behoort en in aanmerking komt voor subsidie. Het eerste Premium Passiefhuis van de Benelux krijgt dus nog een primeur: de eerste IQ-gevel, een innovatieve slimme gevel die energie bespaart, energie opwekt en energie opslaat.

Aankoop locatie van de Gemeente Etten-Leur

Op 23 juli 2019 heeft Stichting PassiefBouwen en de gemeente Etten-Leur de koopovereenkomst voor de Edward Poppelaan ondertekend. Wethouder Ger de Weert en Kees van Aert tekenden namens de gemeente en Gerben Bos en Frank Grootenboer namens Stichting PassiefBouwen. Partijen zijn overeengekomen dat de stichting PassiefBouwen zich zal vestigen in het Premium Passiefhuis en er een duurzaamheidscentrum zal worden opgericht. Dit centrum is gericht op de energietransitie in de gebouwde omgeving en zal zich bezighouden met het informeren van ontwikkelaars, woningcorporaties en architecten en ook bijeenkomsten organiseren voor woningeigenaren die hun woning energiezuinig maken of tot passiefhuis willen upgraden.

Sondering van de bodem

Op 1 april heeft Geosonda uit Breda de bodemsondering uitgevoerd. Er is twee keer geprikt diagonaal twee hoeken van het gebouw. Op basis hiervan zal de geotechnisch adviseur een funderingsadvies opstellen. Op dit vlak speelt het feit dat het een Passiefhuis Premium wordt nog geen rol. De parkeerkelder waarop de woning wordt gebouwd valt buiten de geisoleerde (passieve) schil, dus is het ondergrondse deel zoals ieder ander gebouw.

Vooral in het buitenland worden passieve woningen vaak volledig op een dikke laag EPS gebouwd. Dit heeft als voordeel dat er geen thermische onderbreking hoeft worden toegepast. In geval van het Premium Passiefhuis zal er tussen de kelder en de woning een geisoleerd kimblok of kimsteen met een minimale isolatiewaarde van Rc = 2 m2W/k worden geplaatst. Kimstenen met dergelijke isolatiewaarden die tevens voldoende druk kunnen weerstaan zijn erg schaars, omdat bij toename van het isolerend vermogen de draagkracht afneemt en andersom. Het Thermoblock van Marmox is de enige die voor dit gebouw toepasbaar is.

Mobile sonderingsmachine in bedrijf

Bezoek aan gevelfabrikant in Duitsland

Eind 2018 hebben we met architect Henk Middelkoop van Kokon en Professor Markus Kuhnhenne van RTWH Aachen Ebener Fassaden en Profiltechniek in Bad Marienberg bezocht. Dit is een van de weinige leveranciers die de ronde gevelhoeken uit een stuk kan produceren. Eebener is ondermeer leverancier van de gevels van het Porsche en Mercedes Benz museum, beide zeer indrukwekkende bouwwerken. Ons Pasiefhuis Premium zou hun eerste gebouw worden met BIPV (gekleurde geintegreerde PV panelen) en ze waren gecharmeerd van de renderings. Tijdens de discussie over kleur -we hadden een terra cotta Exasun paneel meegebracht- heeft Kokon nog een versie met lichter houten tussendelen gerenderd en een grijze versie zodat iedereen meteen konden zien wat het doet met het gebouw.

 

De Ebener gevel is gemaakt van 3mm dikke aluminium plaat en is daardoor superstrak. Geen golven of plooien en grote lengtes (tot 4500mm) zijn hierdoor mogelijk. De panelen worden opgehangen aan een frame en regenwater kan achter de panelen doorlopen. Dit scheelt in de vervuiling van de gevels waardoorhet gebouw langer mooi blijft.

  

Intregrate van de PV panelen wordt geborgd door de kleur en matheid van de aluminium panelen. Het PV paneel is leidend omdat dit kleurproces niet goed kan worden bepaald. Door het maken van proeven zal de best passende kleur en glans worden gekozen waardoor je op afstand niet kan zien dat er verschillende materialen op elkaar aansluiten.

 

Gekleurde PV panelen geintegreerd in de gevel

Esthetische zonnepanelen zijn niet nieuw, al jaren wordt gewerkt aan geintegreerde PV daken waarbij het zonnepaneel de dakpan vervangt. Ook vindt het zonnepaneel zijn weg naar de gevel en zien we enkele gebouwen met zwarte gevel(delen). De laatste nieuwe trend is het gekleurde zonnepaneel, deze opent de weg naar nieuwe toepassingen volledig.

Voor opwekking van electriciteit uit daglicht en zonlicht zijn er twee verschillende technieken te onderscheiden, dunne film en zonnecel (mono en poly) technologie. Beide laten zich het beste beschermen door -of liefst tussen- glasplaten, maar voor dunne film is dat niet per se nodig. Het kleuren van zonnepanelen kan op verschillende manieren plaatsvinden. De simpelste manier is een gekleurde film, daar zijn ze in Duitsland met Heliatek mee bezig. Duurder is een geperforeerde folie die achter de glasplaat en voor de film of cellen wordt geplaatst en de laatste variant is het printen van de achterzijde van het glas. Hiermee is het zelfs mogelijk bakstenen of marmer te printen, weleenswaar achter het glas. Bakstenen zien er dan totaal niet natuurgetrouw uit, maar marmer komt al een beetje in de buurt.

De folie en de printtechnieken refecteren licht en/of laten minder licht door waardoor de opbrengst minimaal 20% lager is dan van hetzelfde paneel zonder kleur, bij wit zelfs 50%. Maar als een gevelbekleding electriciteit opwekt verdient het zichzelf terug en is het hoogste rendement niet het belangrijkste uitgangspunt meer. Stel je voor dat een gevel 100kWh/m2 per jaar produceert, dan kost het 10 jaar voor iedere 100 euro die het paneel per vierkante meter in aanschaf kost. Een gevel van 300 euro/m2 verdien je dus in 30 jaar terug, niet slecht eigenlijk, toch..?

Wij onderzoeken drie varianten, de gekleurde dunne film, gekleurde folie en printtechniek. Bepalend zijn zowel de prijs als het uiterlijk van het gebouw. Die laatste is van meerdere zaken afhankelijk, de kleur en de mate waarop deze aansluit bij de gekleurde aluminium delen, maar ook de wijze waarop het zonnepaneel geintegreerd kan worden in de gevel. Het grote verschil tussen de dunne film en de glaspanelen in de gevel is dat er bij dunne film grotere oppervlakten kunnen worden toegepast dan bij de glaspanelen. We gaan er nu vanuit dat bij de glaspanelen alleen de achtergevel van PV wordt voorzien, altijd nog goed voor zo’n 8000-10.000kWh per jaar. De vraag is nu alleen nog, welke kleur wordt het gebouw, koper, zwart, groen (dunne film) of toch wit?

 

PV gevels en de voorlopige ontwerpkeuze

Architecten Passiefhuis

Na de eerste twee bijeenkomsten in mei hebben de architecten geprobeerd een integratie te maken van een PV zuidgevel (achtergevel) gecombineerd met een voorgevel uit een ‘normaal’ bouwmateriaal. De plattegrond was op dat moment min of meer bekend zodat de verschillende ontwerpen op gelijke uitgangspunten zijn gebaseerd. De voorgevel ligt op het Noord-westen en is -net als de oostgevel- ongeschikt om electriciteit op te wekken. Deze opgave bleek lastiger dan verwacht en resulteerde in drie verschillende uitkomsten.  De versie van LSWA heeft een record aantal van 195 PV panelen op het dak en gevel, waarbij een creatieve oplossing is gevonden door de PV panelen in de gevel als zonwering boven de ramen aan te brengen.

De studie van Taco Tuinhof en Kevin van der Weijden van Rothuizen is totaal anders, zij hebben het gehele gebouw donker uitgevoerd zodat de achtergevel, die een soort puzzel van PV panelen bevat, als een geheel overkomt. Zo is er in dit ontwerp geen grote afwijking tussen de voor en achterzijde van het gebouw. Deze versie telt nog altijd 114 PV panelen, tevens voldoende voor de Premium Passief eisen. Zij hebben ook de richting het zuiden afgeschuinde gevel toegepast, een keuze die op basis van designPH duidelijk een positieve sprong in de warmtewinsten van passieve zonne-energie in de winter laat zien.

Arjen Weijer, had aangegeven moeite te hebben met de afwijkende gevels aan de voor- en de achterzijde. Exact dit inspireerde collega Henk Middelkoop van Kokon om de afwijkende gevels los te laten en het over een geheel nadere boeg te gooien. Hij ontwierp een gebouw dat horizontale gevelelementen heeft met geintegreerde (witte-) PV panelen. Probleem opgelost!…en een probleem gecreëerd, want witte zonnepanelen, die bestaan niet.

Of toch wel? Er zou een zwitserse firma Solaxis bestaan die witte PV panelen maakt. Maar leveren die nog wel iets op? Wit reflecteert toch al het zonlicht? Dit ontwerp werpt een ander licht op ons gehele proces. Tot nu toe zijn we bezig geweest met het integreren van zwarte PV panelen in de achtergevel, maar is dat wel onderscheidend genoeg. Er zijn inmiddels al een aantal gebouwen gerealiseerd met zwarte PV gevels, denk aan de NoM flats ‘Willem de Zwijger’ in Best of het ABN AMRO Duurzaamheidspaviljoen op het Gustav Mahlerplkein in Amesterdam. Leuk, maar deze ontwerpen hebben een korte houdbaarheidsdatum omdat ze zichtbaar componenten dragen die feitelijk voor het dak bedacht zijn. Wij leggen de lat nog iets hoger en gaan onderzoeken wat we kunnen doen met het ontwerp met de ronde hoeken een geintegreerde PV versie 2.0! Hiermee is de voorloige keuze voor dit ontwerp gemaakt.